Elektrische auto in de winter: zo houd je actieradius over

Rijd je elektrisch, dan merk je de winter meteen op het scherm: de auto rijdt minder ver op een volle accu. Dat is normaal en zegt niets over een kapotte accu. Met een paar slimme gewoontes kun je wel een flink deel van dat verlies beperken. In deze gids lees je waarom de actieradius in de kou daalt, hoe je slim verwarmt, wat een warmtepomp doet en hoe je laden in de kou makkelijker maakt.

Waarom rijdt een elektrische auto minder ver in de kou?

Er zijn twee belangrijke redenen.

1. De accu werkt minder goed als hij koud is. Volgens de ANWB werkt een accu het best bij ongeveer 20 tot 25 graden. Wordt het kouder, dan verlopen de processen in de accu trager en kan hij minder energie leveren.
2. Verwarmen kost stroom. Een auto met een benzine- of dieselmotor verwarmt het interieur met de restwarmte van de motor. Een elektrische auto heeft die restwarmte nauwelijks en haalt de energie voor de verwarming uit dezelfde accu waarmee je rijdt.

Hoeveel bereik je verliest, verschilt sterk. De ANWB noemt dat de actieradius in de kou tot wel dertig procent kan dalen. Een auto die normaal 350 kilometer haalt, komt bij vrieskou dan misschien nog maar rond de 250 kilometer. De ANWB benadrukt dat dit per merk en model anders is. Ook je rijstijl, de snelheid en hoeveel je verwarmt spelen mee.

Voorverwarmen aan de lader

De beste tip is ook de makkelijkste: verwarm de auto voor terwijl hij nog aan de laadpaal hangt. Bij veel nieuwere elektrische auto's kan dat met een app of een timer. Volgens de ANWB gaat dat dan niet ten koste van je actieradius, omdat de energie uit het stroomnet komt en niet uit de accu.

Het voordeel is dubbel:

• je stapt in een warme auto met ontdooide ruiten;
• je vertrekt met een volle accu, en je hoeft onderweg minder te verwarmen.

Stel de timer in op het tijdstip waarop je meestal vertrekt. Dan is de auto precies op tijd klaar.

Stoel- en stuurverwarming in plaats van de hele auto

Het hele interieur warm stoken kost veel energie. Stoel- en stuurverwarming verwarmen jou direct, en dat is volgens de ANWB zuiniger dan de hele auto verwarmen. Sommige auto's kunnen ook alleen de kant van de bestuurder verwarmen. Rijd je alleen, dan bespaart dat extra stroom.

Een praktische aanpak:

• verwarm de auto voor aan de lader;
• zet onderweg de interieurverwarming wat lager;
• gebruik stoel- en stuurverwarming om het comfortabel te houden.

Zorg wel altijd voor vrij zicht. Beslaan de ruiten, zet dan de ontwaseming aan. Veiligheid gaat voor actieradius. Tips daarvoor lees je in beslagen ruiten voorkomen.

Wat doet een warmtepomp?

Een warmtepomp haalt warmte uit de omgeving en gebruikt die om het interieur te verwarmen. Volgens de ANWB kan een warmtepomp ook de accu op temperatuur houden, dicht bij de ideale 20 tot 25 graden. Dat helpt om de actieradius te sparen.

Niet elke elektrische auto heeft een warmtepomp. Bij sommige modellen is het een optie. Ga je een elektrische auto kopen of leasen en rijd je veel in de winter, vraag dan na of er een warmtepomp in zit.

Laden in de kou

Snelladen gaat trager met een koude accu

Een koude accu laadt langzamer. Volgens leasemaatschappij Athlon komt dat doordat de deeltjes in de accu bij kou minder makkelijk bewegen. Bij snelladen merk je dat het meest. De auto beperkt dan zelf het laadvermogen om de accu te beschermen.

Wat helpt:

• Laad na een rit. Na een stuk rijden is de accu warmer en laadt hij sneller dan na een koude nacht.
• Laat de auto de accu voorverwarmen. Veel nieuwere elektrische auto's kunnen de accu opwarmen vóór je bij een snellader aankomt. Vaak gebeurt dat automatisch als je de snellader als bestemming instelt in de navigatie van de auto zelf. In de handleiding van Polestar staat dat dit bij erg koud weer langer dan 40 minuten kan duren. Stel de snellader dus aan het begin van de rit in.
• Laad niet altijd tot vol. De ANWB noemt dat snelladen boven ongeveer 80 procent steeds trager gaat.

Ook de laadpaal zelf speelt mee. Volgens de handleiding van Polestar kan de laadsnelheid beperkt zijn als het laadpunt erg koud is, ook als de accu van de auto warm is.

Laadkabel en laadklep bij vorst

Bij vorst kan de laadkabel vastvriezen. De ANWB geeft deze tips:

• Zorg dat er geen vocht langs de kabel in de stekker loopt.
• Laat de kabel niet strak over de auto lopen, maar maak een druppellus: een bocht in de kabel die naar beneden hangt, zodat water eraf druppelt.
• Zit de kabel toch vast of gaat de laadklep niet open, gebruik dan de mechanische ontgrendeling. Hoe die werkt, staat in de handleiding van je auto.

Wil je een laadkabel kopen die goed bij je auto past, lees dan een laadkabel voor je elektrische auto kiezen.

Vergeet de 12V-accu niet

Een elektrische auto heeft naast de grote accu ook een kleine 12V-accu. Die zorgt onder meer dat de auto kan opstarten. Volgens de ANWB heeft die kleine accu net zoveel last van kou als bij een auto met een brandstofmotor. Laat hem daarom vóór de winter controleren. Meer over accu's in de kou lees je in je accu opladen in de winter.

Banden

Elektrische auto's zijn vaak zwaar. Goede grip is in de winter dus extra belangrijk. De ANWB adviseert winterbanden als het onder de acht graden wordt, ook voor elektrische auto's. Winterbanden hebben zachter rubber en een ander profiel, waardoor ze beter grip houden op koude en gladde wegen.

Controleer in de winter ook vaker de bandenspanning. Bij kou kan de spanning dalen, en te zachte banden kosten energie en grip. Hoe je dat doet, lees je in bandenspanning controleren.

Let ook op het terugwinnen van energie bij het loslaten van het gaspedaal. Volgens Athlon kan de auto op gladde wegen gaan glijden als hij daardoor plotseling afremt. Laat het gaspedaal dan rustig los. Bij veel auto's kun je de sterkte van dat afremmen instellen.

Op wintersport met een elektrische auto

Ga je naar de sneeuw, plan dan ruimer. Volgens de ANWB kost een dakkoffer in een praktijkproef van de Duitse ADAC veertien procent meer stroom. Met een volle auto, kou en hogere snelheden heb je dus meer laadstops nodig. In de routeplanner van de ANWB kun je een lagere accucapaciteit invullen, zodat de planner rekening houdt met meer verbruik. Meer tips lees je in wintersport met de auto.

Accessoires voor laden en elektrisch rijden vind je in de categorie elektrisch rijden.

Veelgestelde vragen

Hoeveel actieradius verlies ik in de winter?

Dat verschilt per auto. De ANWB noemt dat het bereik in de kou tot wel dertig procent kan dalen. Je rijstijl, snelheid en hoeveel je verwarmt maken ook verschil.

Is mijn accu kapot als ik in de winter minder ver kom?

Nee, meestal niet. Een koude accu levert tijdelijk minder energie en verwarmen kost extra stroom. Als het weer warmer wordt, komt het bereik terug.

Waarom laadt mijn auto zo langzaam bij de snellader?

Waarschijnlijk is de accu koud. De auto beperkt dan zelf het laadvermogen. Laad na een rit of laat de auto de accu voorverwarmen door de snellader als bestemming in te stellen.

Is stoelverwarming echt zuiniger?

Ja. Volgens de ANWB kost het verwarmen van je stoel en stuur minder energie dan het verwarmen van het hele interieur.